Thursday, December 6, 2012

Üşenmeyip Deney okulu isimli bir blog açmıştım. Amacım ailelere, çocuklarıyla oynayabilecekleri zevkli ve eğitici oyun ve deney fikirleri biriktirmekti. Fakat iki blog bir arada yürütmek zormuş. Bu sebeple deney yazılarımı buraya geçirmeye karar verdim. 

Berrak Buz nasıl yapılır?
Deneyi yaparken ve öncesinde konuyla ilgili çocuklara bol bol bilgi vermenizi öneririm. 

Bu deneyi yaparken çocuğunuzla şu konuları konuşabilirsiniz;

Suyun özellikleri: Su Oksijen (O) ve Hidrojen (H) den oluşur. Bu yüzden suyun adı H2O'dur, iki hidrojen bir oksijen birleşince su oluştururlar. Birlikte bir su şişesi alıp içindekileri birlikte okuyabilirsiniz. Aluminyum, Fosfor, Klorür, Demir, mineraller, vs. 

Çocuğunuza suyun kaç derecede donduğunu ve kaç derecede kaynadığını sorabilirsiniz.
Su Sıfır derecede donar ve deniz seviyesinde 100 derecede kaynar. 
Buz kalıpları genellikle plastikten yapılıyor. Peki, plastik mi, demir mi ısıyı daha kolay iletir?
Demir. Şöyle düşünün evdeki plastik kulplu tencereleri bez veya eldiven kullanmadan kaldırırken, demir saplı tencereleri hep eldiven veya bez kullanarak kaldırırız. Demir ısıyı daha kolay ilettiğinden ocağın sıcaklığı saplarına daha kolay ulaşır. 

Suyun içindeki oksijen, mineraller ve fosfor gibi elementler buz kalıplarında gördüğümüz kabarcıkları oluşturur. Buz kalıplarının içine baktığımızda da bu kabarcıkları ve çizikleri görürüz. Bugün kabarcıksız buz kalıbı yapmayı anlatacağım.  

 MALZEMELER
1) Demir buz kalıbı







2) Temiz su












1) Temiz bir tencereye su koyup kaynatın. Su kaynarken çocuğunuza kaynamış sebzelerin de nasıl vitaminlerinin azaldığından bahsedebilirsiniz. Suyu da kaynatarak içindeki mineralleri azaltmaya çalıştığınızı anlatın. 

2) Kaynatılmış bu suyu oda sıcaklığına gelinceye kadar bekletip, demir buz kalıbınızın içine koyun. Demir ısıyı en iyi ileten maddelerden biridir. Plastik bir buz kalıbını buzdolabına koyduğunuzda öncelikle alt yüzeyi soğuyacaktır, daha sonra üst taraflar soğumaya başlayacaktır. Demir buz kalıbı ise ısının eşit şekilde dağılmasını sağlayacağı için alt, üst ve yan tarafları neredeyse aynı anda soğumaya başlayacaktır. Demir kalıbının üstü kapalısı varsa çok daha iyi (hava ile temas etmemesi iyi çünkü hava da hızlı soğumaya sebep verebiliyor ki bu da buzun çatlamasına neden olabiliyor. Buz kalıbının her tarafı aynı anda soğumadığı zaman buzda çatlamalar veya çizikler oluşabilir. Buz dolu bir bardağa su koyduğunuzda bu çatırdama sesini gayet net duyabilirsiniz. 

3) Buz kalıbını buzdolabının içine koyun, derin dondurucu yerine normal buzluğa koymanızda fayda var. Hızlı soğutucularda çatlama olasılığı yine var. İşte buzlarınız donduğunda içinde yok denecek kadar az kabarcık olduğunu göreceksiniz. Bu deneyi yaparsanız sonucun bir fotoprafını çekip bana göndermeyi de unutmayın lütfen.  
İşte size buzdan yapılmış bir transformers heykeli. Internetten 'ice sculpture' yazarak birçok farklı buz heykeli bulup çocuğunuzla birlikte bunlara bakabilirsiniz. 



No comments:

Post a Comment